Historia klarnetu
Klarnet, jeden z najmłodszych przedstawicieli grupy instrumentów dętych drewnianych, odznacza się śpiewnością, a zarazem posiada duże walory techniczne, daje więc wykonawcy możliwości osiągania artystycznego wyrazu w grze. Polska nazwa klarnetu pochodzi z włoskiego słowa "clarinetto", zdrobniałej formy wyrazu "clarino" - nazwy wysoko strojonej trąbki, używanej w orkiestrach do XVIII w. Jej miejsce zajął z czasem pierwowzór dzisiejszego klarnetu - klarnet Es, którego barwa brzmienia przypominała clarino, lecz była nieco łagodniejsza. Pierwszym konstruktorem klarnetu był Johann Christoph Denner (ok. 1700 r.). Dalszych udoskonaleń dokonali J.F. Simiot, C. Janssen i L. Bufet. W wyniku szeregu udoskonaleń powstają w pierwszych latach XIX w. różne odmiany tego instrumentu, odpowiadające różnym strojom. Wykonywanie różnych utworów muzycznych na kilku rodzajach klarnetów było do drugiej połowy XIX w. konieczne, ponieważ mała ilość klap i otworów oraz prymitywny jeszcze mechanizm tego instrumentu utrudniały stosowanie odległych tonacji. Konieczne były dalsze zmiany w budowie instrumentu, które by dawały możliwość grania w różnych tonacjach. Rozszerzenie górnej skali dźwięków uzyskano poprzez dodanie otworu pozwalającego na wydobycie dźwięku o duodecymę wyższego od zasadniczego. Następne korektury to przemieszczenie otworów bocznych, odpowiadających pewnym dźwiękom, na miejsca wyznaczone za pomocą obliczeń akustycznych oraz zastosowanie udoskonalonego mechanizmu dźwigni, ułatwiającego technikę palcowania. Późniejsze ulepszenia polegały na zwiększeniu ilości klap i otworów oraz na wprowadzeniu klap chromatycznych i trylowych. Pierwszymi, którzy wprowadzili klarnet do orkiestry symfonicznej, byli kompozytorzy francuscy: J.-Ph. Rameau i F.J. Gossec. W ich ślad poszli z czasem kompozytorzy mannheimscy i wiedeńscy. Mozart zachwycał się szlachetną barwą oraz śpiewnością klarnetu i często wprowadzał go do swoich oper i symfonii. Tworzył też dzieła, w których klarnet spełnia rolę instrumentu solowego. Specjalne kompozycje na klarnet pisali również: Weber, Mendelssohn, Brahms, Wagner, Strauss i inni, przyczyniając się do ugruntowania tego instrumentu w orkiestrach symfonicznych. Wybitnymi pedagogami, którzy pisali szkoły i utwory klarnetowe o przeznaczeniu dydaktycznym, byli: Berr, Blasius, Bärmann, Klosé, Demnitz i inni. Ich zasługą jest stworzenie metody nauczania gry na klarnecie, która ulega tylko ciągłemu doskonaleniu i przystosowaniu do aktualnych przemian stylu wykonawczego. Skala klarnetu sięga dzisiaj od małego e (d) do g3 (f3). Możliwe jest także uzyskanie wyższych dźwięków, aż do d4 (c4), lecz tylko przez muzyków z dużym doświadczeniem. Rozróżniamy dwa typy klarnetów: francuski (boehmowski) i niemiecki. Różnica tych systemów pociąga za sobą m.in. odmienne palcowanie niektórych dźwięków. Obecnie częściej wybierany jest jednak klarnet stylu francuskiego.Produkcja stroików Vandoren
W sercu Var na południu Francji rodzina Van Doren uprawia od trzech pokoleń Arundo Donax (zwaną także przez Prowansalczyków "muzyczną trzciną"). Aby uprawiać trzcinę, trzeba wziąć pod uwagę kilka ważnych czynników: właściwości gruntu, wilgotność powietrza, wiatr, klimat, dobre nasłonecznienie, które dają życie trzcinie, nie licząc doświadczenia i umiejętności uprawiających ją z pasją ludzi. Trzeba nie mniej niż czterech długich lat troski i uwagi zanim trzcina zasłuży na prestiżową markę Vandoren. Trzcinę hoduje się z kłącza. W ciągu pierwszego roku osiąga swą ostateczną wysokość i średnicę. W końcu drugiego roku, kiedy nabierze miąższu i twardości, jest gotowa do ścięcia.
Trzcina jest delikatnie cięta specjalnymi nożycami, które nie uszkadzają włókien. Ścinana jest ręcznie, zgodnie z dawną tradycją stowarzyszeń cieśli. Zbiory odbywają się w momencie, kiedy zatrzymuje się krążenie soków. Następnie wygładza się trzcinę, po czym przycina się do długości około 1.80 metra. Tak przygotowaną wystawia się na słońce, aby mogła przybrać swój złoty kolor, czasem pojawiają się brunatne plamki.
Później wiąże się ją w wiązki i wysyła do składu Vandorena, gdzie suszy się przez dwa lata zanim zostanie poddana dalszej obróbce.
Kiedy trzcina jest gotowa do obróbki, wykonuje się pierwsze cięcie, które pozwala uzyskać kontury stroika. To pierwsze ukośne wycięcie profilu stroika wymaga precyzji rzędu jednej setnej milimetra, według modelu, opracowanego przez Bernarda Van Doren. Kultywowanie wiedzy, przekazywanej przez trzy pokolenia pozwala połączyć nieskończoną liczbę linii prostych i łuków. Vandoren obdarza duszą ten mały kawałek trzciny, która pewnego dnia ujawni się wraz z talentem muzyka.
Każdy etap produkcji poddawany jest kontroli. Pozwala sprawdzić, czy stroiki odpowiadają normom jakości zarówno w zakresie koloru, jak i jednorodności. Jeżeli stroik nie odpowiada stawianym wymaganiom, posłuży do ogrzewania fabryki.
Każda trzcina ma swoją niepowtarzalną naturę, która określa twardość stroika. Żadna łodyga nie jest identyczna z inną. Po ostatecznej kontroli, dokonanej przez wykwalifikowanych rzemieślników, zanim stroik zostanie włożony w koszulkę i opakowanie, oznacza się go jego twardością oraz opatruje znakiem Vandoren. Wówczas stroiki są gotowe do grania. Vandoren współpracuje z profesjonalistami z całego świata, aby zagwarantować, że stroiki odpowiadają rygorystycznym normom jakości firmy Vandoren.
Klarnet jest instrumentem delikatnym i precyzyjnym, trzeba więc obchodzić się z nim ostrożnie, aby nie
uszkodzić lub nie zanieczyścić mechanizmu klap. Po każdej grze instrument powinien być położony otworami głównymi do góry, aby znajdujące się wewnątrz instrumentu krople wody (powstałe z wydychanego powietrza) nie zatrzymywały się na poduszeczkach. Po każdej lekcji poszczególne części powinny być oczyszczone i złożone w futerale. Należy także pamiętać o przechowywaniu klarnetu w temperaturze umiarkowanej.
Palcowanie na Klarnet.
Klarnet składa się z kilku poszczególnych części:
1. Ustnika (munsztuk),Źródło: www.klarnety.pl
